30.3.10

1.Να συμπληρώσεις τις παρακάτω προτάσεις με τα ρήματα της παρένθεσης στο κατάλληλο πρόσωπο.
(σκέφτομαι, γράφομαι, παίζομαι, χτενίζομαι, ψήνομαι, βρίσκομαι, βιάζομαι, κάθομαι, χρειάζομαι φαίνομαι, στενοχωριέμαι, γυμνάζομαι).
Το Δημαρχείο της πόλης, …………………. στην πλατεία.
Αυτό το παιχνίδι, δεν ………………… έτσι.
Το ψωμί που τρώμε, ………………… κάθε πρωί στο φούρνο.
Μπορείς να μου πεις τι ………………. και δε μιλάς καθόλου;
Από το σημείο που καθόμαστε, ……………….όλο το χωριό.
Οι μαθητές …………………. στο γυμναστήριο.
Εσύ να μην ………………… για τίποτα. Θα τα φροντίσω όλα εγώ.
Αυτά τα όργανα, ……………….. για τις μετρήσεις της γεωμετρίας.
Ο Νίκος ………………. να πάει στο σπίτι του, γιατί άργησε.
Οι γονείς μας ……………… στο καναπέ και συζητούν.
Η λέξη άμμος, ……………….. με δύο μι.
Οι μαθητές ……………… κάθε πρωί, πριν φύγουν απ’ το σπίτι τους.

2. Να μετατρέψεις τα ρήματα του παρακάτω πίνακα, από την ενεργητική στην παθητική φωνή και να γράψεις και τον Αόριστο και το στιγμιαίο Μέλλοντα της παθητικής φωνής, όπως στο παράδειγμα.
Ενεργητική φωνή Π α θ η τ ι κ ή φ ω ν ή
Ενεστώτας Ενεστώτας Αόριστος Στιγμιαίος Μέλλοντας
γράφω γράφομαι γράφτηκα θα γραφτώ
ακούω
ντύνω
καίω
βάφω
πλένω
ζεσταίνω
φωτίζω
στρώνω
βρέχω
ποτίζω
γυμνάζω

3. Να βρείτε τη φωνή των ρημάτων που υπάρχουν στα παρακάτω παραδείγματα:
α. Εργάζομαι σε ένα εργοστάσιο και συχνά κάνω υπερωρίες.
β. Στο ξενοδοχείο μάς περιποιήθηκαν και μας ετοίμασαν πολυτελή διαμονή.
γ. Όποιος σέβεται τον εαυτό του δείχνει σεβασμό και στους άλλους.
δ. Δανείστηκα ένα μεγάλο ποσό και θα το εξοφλήσω σε δύο χρόνια.
ε. Εφοδιάστηκα με κατάλληλα ρούχα και έφυγα για ορειβασία.
στ. Κόπηκα καθώς ξυριζόμουν και δεν μπορούσα να σταματήσω το αίμα.
ζ. Τεράστιες εκτάσεις δασών κάηκαν και πολλές καλλιέργειες καταστράφηκαν.
η. Ο δυνατός αέρας ξερίζωσε δέντρα, έριξε στέγες, προξένησε καταστροφές.
θ. Ο πατέρας μου κάθε μεσημέρι μετά τη δουλειά του αναπαύεται για λίγη ώρα..

4. Τα παρακάτω ρήματα να γραφούν στο β' πρόσωπο ενικού και πληθυντικού στους μονολεκτικούς χρόνους της οριστικής (ενεστώτα, παρατατικό, αόρι¬στο) της ενεργητικής φωνής:
α) ντύνω, β) στεφανώνω, γ) βάφω, δ) γιατρεύω, ε) σπρώχνω, στ) αρπάζω, ζ) εκ-φράζω, η) πίνω, θ) βλέπω, ι) επιτρέπω.



Ρήματα που έχουν κατάληξη -μαι ή με.
Στα ρήματα υπάρχουν δυο καταλήξεις, από διαφορετικά πρόσωπα, που ακούγονται ακριβώς ίδια, δεν γράφονται όμως ίδια. Οι καταλήξεις αυτές είναι: -μαι ή -με.
Όταν το πρόσωπο που μιλάει είναι το εγώ, τότε η κατάληξη γράφεται με άλφα γιώτα.(-μαι) Αν το πρόσωπο που μιλάει είναι το εμείς, τότε γράφεται με έψιλον (-με). Π.χ. εγώ εμείς γράφομαι γράφουμε λούζομαι λούζουμε στρώνομαι στρώνουμε ντύνομαι ντύνουμε δένομαι δένουμε

ΑΣΚΗΣΗ
Να διαβάσεις προσεκτικά τις παρακάτω προτάσεις και να συμπληρώσεις τις καταλήξεις –μαι ή –με, αφού πρώτα σκεφτείς το πρόσωπο που μιλάει.
Πήγα____ όλοι μαζί να δού____ ένα ποδήλατο για το οποίο ενδιαφέρο____
Επειδή εγώ ζαλίζο____ θα ανεβαίνου____ το δρόμο σιγά-σιγά.
Βιάζο____ γιατί δε φτάσα____ ακόμα εκεί που θέλα____ να φτάσου____.
Συμφώνησα____ με τη μαμά να κοιμά____ πιο νωρίς, για να μπορώ το πρωί να σηκώνο____ πιο εύκολα.
Θα εί___ απέναντι. Πρέπει να βρού___ και τους άλλους γι να μπορέσου____ να πετύχου____ αυτό που σχεδιάσα____.
Έρχο_____ στο σπίτι σου για να παίξου____ και να σχεδιάσου____
Φοβά____ ότι Δε θα τους αφήσω να κοιμηθούν, γιατί ακούγο____ πολύ. Γι αυτό σκέφτο____ να πά____ να παίξου____.
Έρχο____ να δού____ μαζί το παιχνίδι στην τηλεόραση και να αναλύσου____ τις φάσεις μία- μία.
Κάθο____ και σκέφτο_____ τι θα μπορούσα_____ να κάνου____ ώστε να πετύχου____ αυτό που θέλου____ και να μείνου____ ευχαριστημένοι.
Κουράζο____ πολύ τον τελευταίο καιρό. Γι αυτό είπα____ με τη μαμά να προσπαθήσου____ να βρού____ ένα τρόπο να λύνου____ τις ασκήσεις μαζί, αλλά να καταλαβαίνω πάντα τι κάνου____.










ΡΗΜΑΤΑ ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΠΑΘΗΤΙΚΗΣ ΦΩΝΗΣ

Όσα ρήματα φανερώνουν ενέργεια λέμε ότι είναι ενεργητικής φωνής και τελειώνουν σε –ω. π.χ. τρέχω
Όσα ρήματα φανερώνουν πάθηση λέμε ότι είναι παθητικής φωνής και τελειώνουν σε –μαι. π.χ. πλένομαι


Σε μια πρόταση όταν υπάρχει ρήμα ενεργητικής φωνής λέμε ότι έχουμε ενεργητική σύνταξη.
Σε μια πρόταση όταν υπάρχει ρήμα παθητικής φωνής λέμε ότι έχουμε παθητική σύνταξη.


Πώς μετατρέπουμε ενεργητική σύνταξη σε παθητική:


Υποκείμενο Ρήμα ενεργητικό Αντικείμενο
Ο κεραυνός χτύπησε το δέντρο. (ενεργητική σύνταξη)


Υποκείμενο Ρήμα παθητικό Ποιητικό αίτιο
Το δέντρο χτυπήθηκε από τον κεραυνό. (παθητική σύνταξη)




Πρόσεξε:1. Βάζουμε το αντικείμενο της ενεργ. σύνταξης
υποκείμενο στην παθητική.(το αλλάζουμε μόνο
πτώση και από αιτιατική χρησιμοποιούμε
ονομαστική.)
2. Χρησιμοποιούμε το ίδιο ρήμα στον ίδιο χρόνο αλλά
στην παθητική φωνή.
3. Βάζουμε το υποκείμενο της ενεργητικής σύνταξης
ποιητικό αίτιο στην παθητική. (ποιητικό αίτιο είναι η
φράση που αρχίζει με το από και που μας φανερώνει
από ποιον έπαθε κάποιος κάτι.)





Πώς μετατρέπουμε παθητική σύνταξη σε ενεργητική:


Υποκείμενο Ρήμα παθητικό Ποιητικό αίτιο
Ο μαθητής τιμωρήθηκε από το δάσκαλο. (παθητική σύνταξη)


Υποκείμενο Ρήμα ενεργητικό Αντικείμενο
Ο δάσκαλος τιμώρησε το μαθητή. (ενεργητική σύνταξη)


Πρόσεξε: 1. Βάζουμε το υποκείμενο της παθητικής σύνταξης
αντικείμενο στην ενεργητική (σε πτώση αιτιατική).

2. Χρησιμοποιούμε το ίδιο ρήμα στον ίδιο χρόνο αλλά
στην ενεργητική φωνή.
3. Βάζουμε το ποιητικό αίτιο της παθητικής σύνταξης
υποκείμενο στην ενεργητική (σε πτώση ονομαστική).


ΑΣΚΗΣΗ:

Μετάτρεψε την ενεργητική σύνταξη σε παθητική:

Η μπουλντόζα γκρεμίζει το σπίτι.
…………………………………………………………………..
Η θάλασσα παρέσυρε τις πετσέτες μας.
…………………………………………………………………………..
Τα παιδιά θα λύσουν τις ασκήσεις.
…………………………………………………………….

Μετάτρεψε την παθητική σύνταξη σε ενεργητική:

Τα ζώα ταΐστηκαν από τους εργάτες.
………………………………………………………………..
Τα παιχνίδια διαλύθηκαν από τα παιδιά.
…………………………………………………………….
Τα προβλήματα των κατοίκων έχουν λυθεί από το δήμαρχο.
………………………………………………………………………………………..










Τι ζητώ από ένα φίλο»
Πρόλογος Είναι πολύ δύσκολο να ζήσει ο άνθρωπος χω¬ρίς φίλους. Αυτό δε σημαίνει βέβαια πως κάνουμε φί¬λο μας τον οποιονδήποτε, γιατί αυτό μπορεί να μας οδηγήσει σε αδιέξοδο. Τους φίλους τους διαλέγουμε με διάφορα κριτήρια, που σχετίζονται με την προσωπικότητά μας. Έτσι κι εγώ έχω τα δικά μου κριτήρια κατά την επιλογή των φίλων μου.

Κύριο Θέμα Αυτό που μ' ενδιαφέρει πρώτα από όλα είναι να υπάρχει ειλικρίνεια στη σχέση μας. Όταν η συμπε¬ριφορά του απέναντί μου είναι αληθινή, τότε δε θα χρειάζεται να είμαι επιφυλακτικός. Είναι σημαντικό για μένα να με πλησιάζει χωρίς υστεροβουλία, χωρίς να επιδιώκει κάποιον κρυφό σκοπό, αλλά επειδή εν¬διαφέρεται πραγματικά για μένα και επιθυμεί να είναι μαζί μου. Έτσι, δε θα έχω ερωτηματικά γι' αυτόν και θα τον εμπιστεύομαι ανεπιφύλακτα.

Ακόμη, θα ήθελα να μου συμπαραστέκεται στις δύ¬σκολες στιγμές μου και να με καταλαβαίνει. Είναι πο¬λύ σημαντικό στις κρίσιμες ώρες να έχουμε δίπλα μας κάποιον που να μας νιώθει, να αγωνιά μαζί μας και να μοιράζεται τη λύπη μας. Δεν υπάρχει τίποτα καλύτερο μια τέτοια στιγμή από το να μπορεί ο φίλος να μας δώσει μια καλή συμβουλή. Βέβαια, κανείς δε μοιράζεται μόνο τη λύπη αλλά και τη χαρά. Έτσι, η παρουσία ενός φίλου στις χαρούμενες φάσεις της ζωής έχει καθοριστική σημασία για μένα. Θα μου κακοφαινόταν πολύ, αν ο φίλος μου λυπόταν για κάποια επιτυχία μου. Κάτι τέτοιο είναι ένδειξη φθόνου. Και ο φθόνος δεν είναι θεμέλιο φιλίας.

Επιπλέον, εκτιμώ ιδιαίτερα σε ένα φίλο την εχεμύ¬θεια. Τα μυστικά μου είναι για μένα και για όσους εγώ διαλέγω να τα μοιράζομαι. Δε θέλω να τα μαθαίνουν οι άλλοι από περιέργεια. Γι' αυτό θα ήθελα ο φίλος μου να κρατά τα μυστικά μου και να μην τα διαδίδει απερίσκεπτα στον καθένα, γιατί στην περίπτωση αυτή θα σήμαινε πως είναι επιπόλαιος, στοιχείο που δεν το εκτιμώ. Βέβαια, αναγνωρίζω πως με την ίδια συνέπεια οφείλω να φερθώ κι εγώ απέναντι στα δικά του μυστι¬κά.

Εκείνο όμως που είναι πιο σημαντικό για μένα είναι να με υπερασπίζεται, ακόμα και όταν δεν είμαι παρών. Ο πραγματικός και σωστός φίλος έχει σταθερά συ¬ναισθήματα και συμπεριφορά απέναντί μας ανεξάρτη¬τα από την παρουσία μας ή όχι δίπλα του. Θεωρεί ότι κάθε κακόβουλο σχόλιο και κάθε προσβολή εναντίον μας στρέφεται και εναντίον του και δε διστάζει να μας υπερασπιστεί, ακόμα κι αν αυτή η στάση του τον κά¬νει δυσάρεστο στους άλλους. Δεν αδιαφορεί ούτε συναινεί με όσους μας κατηγορούν ή μας επικρίνουν. Αυτό καταδεικνύει ότι τα συναισθήματά του απέναντί μας είναι ειλικρινή και ανιδιοτελή και γι' αυτό αποτε¬λεί για μένα τη μέγιστη απόδειξη ότι ο φίλος μου νοι¬άζεται πραγματικά για μένα.

Επίλογος Η πραγματική φιλία είναι ένα από τα μεγαλύτε¬ρα αγαθά για τον άνθρωπο. Οι φίλοι είναι πολύτιμοι σε όλες τις περιόδους της ζωής μας. Γι' αυτό χρειάζε¬ται να προσπαθούμε να διατηρούμε τις φιλίες μας, ακόμα και αν κάτι τέτοιο απαιτεί θυσίες.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου